W opublikowanym dokumencie o wyborach w obwodzie zaporoskim rosyjskim władzom lokalnym powierzono zadanie zapewnienia wysokiej frekwencji. Polecenie, przypisywane pierwszemu zastępcy przewodniczącej Rady Federacji Władimirowi Jakuszewowi, wymaga ścisłej współpracy administracji, organów władzy oraz kierowników instytucji komunalnych i jednostek finansowanych z budżetu. Nie chodzi więc tylko o poinformowanie mieszkańców o terminie głosowania. Z dokumentu wynika, że cała administracyjna machina ma zostać zaangażowana w osiągnięcie konkretnego rezultatu. Frekwencja, która w demokratycznym systemie powinna zależeć od swobodnej decyzji obywateli, jest traktowana jako zadanie służbowe przekazane urzędnikom. Frekwencja jako obowiązek administracji Najbardziej wymownym elementem dokumentu jest sformułowanie o konieczności zapewnienia „gwarantowanie wysokiej” frekwencji. To nie jest zwykły apel o kampanię informacyjną ani zachęta skierowana bezpośrednio do mieszkańców. Odpowiedzialność za poziom uczestnictwa w głosowaniu zostaje przeniesiona na struktury publiczne działające według określonej hierarchii. W realizację zadania mają zostać włączeni przedstawiciele władz, administracji lokalnej, organizacji komunalnych oraz instytucji utrzymywanych z pieniędzy publicznych. Oznacza to, że polecenie może docierać nie tylko do urzędów wyborczych, ale także do szkół, placówek komunalnych, przedsiębiorstw publicznych i innych jednostek zależnych od administracji. Dokument opisuje działania informacyjne, wyjaśniające i agitacyjne. Łączenie ich z wymogiem określonej frekwencji sprawia, że granica między neutralnym informowaniem obywateli a administracyjną mobilizacją staje się bardzo cienka. Głosowanie organizowane odgórnie W wyborach demokratycznych państwo ma zapewnić obywatelom swobodę oddania głosu, bezpieczeństwo i równy dostęp do informacji. Nie powinno ono decydować, ilu ludzi przyjdzie do lokali, ani wykorzystywać służbowych zależności do wpływania na ich wybory. W tym przypadku przyjęto odwrotną logikę. Frekwencja nie jest wynikiem zainteresowania wyborców, lecz wyznaczonym celem, który ma osiągnąć władza. Kierownicy instytucji publicznych dostają jasny sygnał: ich zadanie to nie tylko przygotowanie wyborów, ale także doprowadzenie odpowiedniej liczby ludzi do lokali wyborczych. Dokument nie nakazuje bezpośrednio gróźb ani kar, ale tworzy warunki, w których presja może pojawić się na niższych szczeblach. Jeśli przełożeni są rozliczani z frekwencji, pracownicy instytucji budżetowych mogą być poddawani naciskom, obowiązkowym rozmowom, kontroli obecności lub innym nieformalnym formom przymusu. Szczególne znaczenie na okupowanym terytorium Ukrainy Sytuacja jest bardzo poważna w okupowanej przez Rosję części obwodu zaporoskiego. Moskwa używa tam organizowanych głosowań, żeby pokazać poparcie społeczne i uzasadnić kontrolę nad zajętym terytorium Ukrainy. Wysoka frekwencja ma w tym celu znaczenie propagandowe: pozwala przedstawić narzucony proces polityczny jako dobrowolny wybór mieszkańców. Dlatego ważne jest nie tylko to, jak liczone są głosy, ale też jak ludzie są namawiani do udziału. Jeśli za frekwencję odpowiadają urzędnicy, dyrektorzy i kierownicy zależnych od budżetu instytucji, trudno mówić o naprawdę wolnym wyborze. Ujawnione polecenie pokazuje mechanizm, w którym administracja przestaje być neutralnym organizatorem. Staje się narzędziem politycznej mobilizacji, a udział obywateli w głosowaniu zamienia się w kolejny wskaźnik do spełnienia i przedstawienia przełożonym. Na tym etapie udokumentowano polecenie przygotowania wysokiej frekwencji oraz wskazanie instytucji odpowiedzialnych za jego realizację. Sama konstrukcja tego systemu rodzi pytanie: czy można mówić o wolnym wyborze, jeśli liczba uczestników ma być zagwarantowana przez aparat administracyjny jeszcze przed otwarciem lokali wyborczych?
attuale.info
